Noworudzka Niwa (Novorudská Niva)

Novorudská Niva to czeska nazwa wschodniego krańca Kotliny Broumowskiej przy granicy polsko-czeskiej. Znajduje się ona pomiędzy wsiami Otovice, Šonov i Rožmitál. Obszar ten to głównie pola rolne i łąki.

Roztaczają się tutaj widoki na pasma górskie otaczające bezpośrednio Kotlinę Broumowską. Na południe są to Broumowskie Ściany w Górach Stołowych…

… na północ graniczne pasmo Gór Kamiennych…

… na wschodzie góruje pochłaniany przez kamieniołom Gardzień oraz Nowa Kopa we Wzgórzach Ścinawskich…

… natomiast w kierunku zachodnim panoramę Kotliny Broumowskiej zamykają widoczne w oddali Karkonosze.

Spacerując po Noworudzkiej Niwie moją uwagę zamierzałem skupić przede wszystkim na niewielkim lesie, przez który przebiega granica administracyjna obszarów należących do wsi Otovice i Šonov (czerwona linia na mapie).

źródło mapy: geoportal.gov.cz

Ponieważ okoliczne łąki i pola zostały złażone przeze mnie wzdłuż i wszerz mam ten niewielki las obfotografowany z czterech stron świata. 😉

Las ten zainteresował mnie dlatego, że jakiś czas temu znalazłem informację o znajdującym się w nim zachowanym kamieniu granicznym opactwa broumowskiego. I rzeczywiście, kamień odnajduję w linii granicy administracyjnej przy leśnej drodze (50°34’21.0″N, 16°23’13.5″E).

Na kamieniu granicznym wykuto brzewno – symbol opactwa w Broumowie.

Kamienie graniczne opactwa broumowskiego były oznaczane trzyliterowym monogramem. Pierwsza litera była inicjałem imienia opata w czasach postawienia kamienia/znaku granicznego a dwie kolejne litery ‚AB’ były skrótem od „Abbas Brzevnovensis” czyli „Opat Brzewnowa” (*).

(*) – Opactwo w Broumowie było prepozyturą opactwa w Brzewnowie, stąd interpretacja historyków liter ‚AB’ jako ‚Abbas Brzevnovensis’ (Opat Brzewnowa) a nie ‚Abbas Braunensis’ (Opat Broumova).

W tym przypadku wykuto dziś już ledwo widoczny monogram ‚NAB’.

Większość znanych mi kamieni granicznych opactwa broumowskiego miała wykutą datę pod symbolem brzewna. Dolna część tego kamienia jest wkopana w ziemię, poświęcam chwilę i próbuję odsłonić czy jakąś datę na nim wykuto. Okazuje się że tak.

Wykuta data to 1867 – w tym roku opatem był Johannes Nepomuk Rotter (od jego imienia Nepomuk widnieje litera ‚N’ w monogramie).

Data na kamieniu wyjaśniła mi jedną rzecz – na XIX-wiecznej mapie katastralnej w tym miejscu widnieje oznaczenie graniczne z datą 1784. Mapa pochodzi jednak z 1840 roku, wykreślona więc została dużo wcześniej niż postawiony kamień graniczny.

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

Kamień ten dopisuję do mojej interaktywnej mapy „Zasięg dobr Opactwa Broumowskiego„.


Nieopodal kamienia na mapie oznaczony jest krzyż, który stoi na środku pola. Takie umiejscowienie kapliczek czy krzyży ogromnie mnie ostatnio fascynuje. W tym miejscu okazuje się, że krzyż schowany jest pod dwoma kasztanowcami rosnącymi na polu.

Jedno z drzew ma ułamany potężny konar, na szczęście nie uszkodził on krzyża.

Inskrypcja na tyle cokołu informuje, że krzyż został ufundowany w 1885 roku.

Na mapie odnajduję, że na pobliskich łąkach i polach powinny stać ‚pośrodku niczego’ jeszcze dwa krzyże. Niestety krzyży tych już dzisiaj nie ma. Po powrocie do domu znalazłem wzmiankę, że pozostałości jednego z krzyży leżą w rowie na granicy pól.

Niemniej jednak mogłem podelektować się jeszcze przez ponad godzinę widokami.


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s