Zadni Les

Dostałem jakiś czas temu na skrzynkę mailową wiadomość (za którą dziękuję panu Janowi) abym się wybrał w jedno miejsce w Górach Jastrzębich. Miejsce to znajduje się na południowym-wschodzie głównego grzbietu pasma około 4 kilometrów od jego najwyższego szczytu – Žaltman, nieopodal zielonego szlaku turystycznego. Na mapie znalazłem, że ten rejon nazwany jest ‚Zadni Les’. Nic więcej interesującego w „literaturze internetowej” nie znajduję…

źródło mapy: geoportal.gov.cz

W tej okolicy biegnie dawna granica dóbr (obecnie granica administracyjna) pomiędzy dzisiejszymi miejscowościami Jívka i Petrovice. Jednak na mapach katastralnych dóbr obydwu miejscowości z XIX-wieku nie znajduję żadnego opisu ewentualnych kamieni granicznych poza trzycyfrową numeracją.

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

Do otrzymanej wiadomości załączone jest zdjęcie jednego z głazów, które jest jednak na tyle interesujące, że jadę w polecone miejsce – do Zadniego Lasu.

Parkuję póżnym popołudniem przy więzieniu koło miejscowości Odolov, czym wzbudzam nieukrywane zainteresowanie strażników więziennych. Przynajmniej mam parking bezpłatny strzeżony 🙂

Kawałek idę zielonym szlakiem turystycznym, po czym odbijam na widoczną charakterystyczną linię grzbietu, którą prowadziła granica dóbr. Trochę namieszałem w notatkach, które porobiłem przez wyjazdem i początkowo kieruję się w niewłaściwym, jak się później okaże kierunku. Jednak nie ma złego co by na dobre nie wyszło, gdyż wychodzę na przecinkę leśną, z której mam widok na Góry Stołowe, na horyzoncie od lewej Broumovske Steny, Szczeliniec, Skalniak.

Po kilkunastominutowej ‚orientacji w nieznanym terenie’ docieram do sporej kilkumetrowej skałki…

… na której widzę wyrytą liczbę ‚297’. Oznaczenie identyczne z opisem na mapach katastralnych, jestem więc na właściwej ścieżce.

Podążam grzbietem w kierunku północno-zachodnim. Po chwili słupek z wyrytym ‚298’ na jego bocznej krawędzi.

Na południowej stronie słupka ryty ‚H : N’ oraz data ‚1730’.

Na północnej stronie słupka natomiast ‚H : S’ oraz liczba ’95’.

W bezpośrednim sąsiedztwie słupka z grzbietu widok na północ i górę Čáp w oddali – najwyższy szczyt w masywie Adršpašsko-teplické skály.

Idę dalej. Mijam kolejne kamienie graniczne. Numer 300…

… bez widocznego numeru …

… oraz numer 91.

Po tych kilku napotkanych znakach granicznych przypuszczam, że była tutaj podwójna numeracja granicy dóbr: trzycyfrowa (rosnąca na dotychczas przebytym odcinku: 297… 300), którą widziałem na XIX-wiecznych mapach katastralnych oraz dwucyfrowa (malejąca na przebytym odcinku: 95…91).


Najciekawsze okazało się być dopiero przede mną 🙂 Z daleka dojrzałem leżący ogromny głaz.

Na boku głazu dostrzegam trzycyfrowe oznaczenie ‚305’.

Ale czołowa strona głazu przyćmiewa wszystkie dotychczasowe kamienie graniczne zobaczone tego dnia – po lewej stronie wyryto na całej długości inskrypcje. To właśnie było na zdjęciu, które dostałem w wiadomości od pana Jana.

Na samej górze znak krzyża – oznaczenie graniczne.

Poniżej ‚R : 1730’ oraz ‚N 90’. Wynikałoby z tego, że w 1730 roku nastąpiło odnowienie (R – ‚Renoviert’) linii granicy dóbr i zapewne wtedy przyjęta była dwucyfrowa numeracja linii granicznej (na przebytym odcinku). Ponieważ mapy katastralne są z późniejszego okresu wniosek jest, że numeracja trzycyfrowa została nadana po numeracji dwucyfrowej.

Najbardziej interesująca jest dolna część inskrypcji na głazie. Wyryto tu bowiem herb ze skośnym pasem oraz  literami ‚A S’ po jego bokach. Nad herbem data ‚1559’.

Wyryty herb należy do czeskiego szlacheckiego rodu „Smiřičtí ze Smiřic”.

źródło ilustracji: wikipedia.org

Litery ‚A S’ po jego bokach to inicjały ówczesnego właściciela ziem, którym był Albrecht Smiřický ze Smiřic.

Wyryta data ‚1559’ jest jednym z najstarszych datowanych rytów w Sudetach.

 

 


Miejsce to stało się jeszcze bardziej interesujące, kiedy zauważyłem drugi głaz leżący nieopodal. Głaz był przełamany w pół. Chciałem go ominąć, ale coś mnie tknęło bo zauważyłem pod mchem ledwo widoczne zarysowanie.

Po prawie godzinnym ostrożnym oczyszczeniu głazu z mchu, ziemi i gałęzi odsłonił się drugi głaz graniczny z XVI-wiecznymi rytami! 😀

… na górnej części głazu graniczny znak krzyża oraz ponownie data 1559.

… a na dolnej części głazu drugi herb z literami ‚B Z’ po jego bokach!

Herb (wyryty w nim kształt to fragment koła) należy do rodu „Žehušictí”.

źródło ilustracji: stredoceske-zamky.cz

Litery ‚B Z’ po jego bokach to inicjały ówczesnego właściciela dóbr, którym był Bernard Žehušický z Nestájova.

Nieczęsto zdarza mi się taka niespodzianka. W wiadomości od pana Jana była mowa tylko o jednym XVI-wiecznym kamieniu granicznym a tu proszę, istnieją dwa takie! 🙂

 


Aby trochę ochłonąć po tym odkryciu przeszedłem się jeszcze po okolicy. Góry Jastrzębie kojarzyły mi się dotychczas z bunkrami, nie inaczej jest również w Zadnim Lesie, w którym rozrzucone są bunkry małe…

… średnie…

… i całkiem duże.

Jeszcze tylko mijam w lesie kapliczkę Trzech Króli z 1747 roku…

… przerwa na widok na południowy zachód po zachodzie słońca…

… i żegnam Zadni Las i  Góry Jastrzębie, które stały się dla mnie chyba najbardziej pozytywnym zaskoczeniem w 2017 roku.


 

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s