Na granicy polsko-czeskiej: tajemnice odcinka III/247.

Rejon pogranicza polsko-czeskiego tworzący tzw. „Worek Okrzeszyński” niezmiennie od lat przyciąga mnie do wręcz cyklicznego zaglądnięcia w celu ‚odkrywania’ czegoś nowego. Pomimo, że chodziłem już wzdłuż granicy tutaj rozglądając się uważnie wokół, okazuje się, że sporo ciekawego do zobaczenia jeszcze przede mną.

Tym razem ‚na tapetę’ poszedł odcinek granicy polsko-czeskiej oznaczony jako odcinek III/247, który oznaczyłem czerwoną linią na mapie poniżej.

źródło mapy: geoportal.gov.pl

Fotograficzny opis całości odcinka III/247 umieściłem w osobnym wpisie na blogu „Graniczne Ścieżki”. Tutaj jednak chciałem opisać jedną z nazwijmy to ‚tajemnic’ znajdującą się na granicy.

Najpierw jednak warto ponownie wspomnieć o miejscu, gdzie zaczyna się odcinek granicy nr III/247. Linia graniczna idąca od wielu kilometrów skrajem grzbietu pasma Zaworów w Górach Stołowych (nazywanego również Grzbietem Granicznym) zmienia swój przebieg o 90 stopni i idzie w dół zbocza. Tutaj obok obecnego słupka granicy polsko-czeskiej znajduje się głaz z wyraźnie wyrytym napisem „C + A”.

Napis ten według wielu publikacji uważany jest za dawny znak granicy opactwa cysterskiego w Krzeszowie. W publikacjach jednak przewija się słowo ‚najprawdopodobniej’ czyli pewności nie ma. Mogę więc uznać, że jest to pierwsza ‚tajemnica’ na tym odcinku granicy 😉

Ten głaz jednak już kilkukrotnie widziałem. Najciekawsze tym razem było dla mnie to, co może znajdować się na granicy dwieście metrów dalej. Przyczyną tej ciekawości była jedna, a właściwie dwie mapy katastralne z XIX-wieku. Przeglądając przebieg granicy z ówczesnymi Prusami (która to granica pokrywa się z obecną polsko-czeską), na mapie „Ober Adersbach” oprócz oznaczenia „C A” dostrzegłem jeszcze jedno, właśnie około 200 metrów dalej na ówczesnym trójstyku dóbr ziemskich i Prus – oznaczenie to liczba ‚1591’ oraz krzyżyk:

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

Podobnie było na drugiej z map „Quallish” która obejmuje ten trójstyk z drugiej strony – tutaj oprócz identycznej liczby „1591” dopisane były dwa krzyżyki:

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

Po zejściu stromym zboczem docieram na miejsce. Znajduje się tutaj sporej wielkości głaz.

Na głazie umiejscowiony jest obecny znak graniczny 247/4.

Strona głazu z obecnym znakiem granicznym nic więcej nie ma, czy znajdę to po co tutaj przyszedłem po jego drugiej stronie?

Zauważam na górze głazu wykutą linię granicy, te oznaczenie można zauważyć w kilku miejscach na granicy biegnącej grzbietem Zaworów.

Pod tą wykutą linią, na dole głazu widzę swój ‚cel’ 🙂 …

… liczbę 1591.

Tak więc ‚notka opisowa’ przy granicy na XIX-wiecznych mapach katastralnych ciągle istnieje w rzeczywistości. Zachowała się wykuta na głazie liczba. Spędziłem dłuższą chwilę poszukując na głazie naniesionych na mapach krzyżyków (bądź krzyżyka) jednak ich nie znalazłem.

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

Pora na spostrzeżenia i hipotezy bo jest zbyt wiele niewiadomych by wyciągać jakieś wnioski:

  • wykuta liczba znajduje się na linii granicy, co więcej wg map katastralnych był to trójstyk granic dóbr.
  • mapy katastralne są z 1840 i 1860 roku, tak więc liczba (data) ‚1591’ na pewno została wykuta przed wyrysowaniem tych map.
  • w czasach, kiedy powstawały mapy nie było oznaczeń literowych na znakach granicznych. Można więc założyć, że wykuta liczba oznacza datę.
  • hipoteze że jest to stare oznaczenie graniczne potwierdza wyrysowany na mapach oprócz liczby krzyżyk (krzyżyki).
  • oprócz wymienionych wyżej map katastralnych nie znalazłem ŻADNYCH informacji na temat liczby (daty) wyrytej na tym głazie.

Podsumowuje więc, że wg mnie jest to najprawdopodobniej znak graniczny z końca XVI wieku – jeśli byłaby to prawda to jest to jeden z dosłownie kilku ‚datowanych’ z tego okresu zachowanych do dzisiaj w Sudetach. 🙂


 

Advertisements

2 thoughts on “Na granicy polsko-czeskiej: tajemnice odcinka III/247.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s