Szwedzki Krzyż

Wędrując sobie wzdłuż granicy polsko-czeskiej w Górach Orlickich, koło słupka nr 127/7 mijam stojący przy granicznej leśnej drodze kamienny krzyż (50°22’46.5″N, 16°21’38.5″E). Ten krzyż okazał się ciekawy z kilku powodów.

Z topograficznego punktu widzenia jest to najwyżej położony kamienny krzyż w Sudetach – znajduje się on około 807m n.p.m.

Na szczycie krzyża można dostrzec wyryty znak – krzyżyk. Ponieważ stoi on przy linii granicznej (która w tym miejscu przebiega środkiem drogi leśnej) może oznaczać to, że w przeszłości krzyż ten pełnił rolę znaku granicznego.

Moje przypuszczenia potwierdzałaby mapa katastralna z 1846 roku, na której to krzyż jest oznaczony właśnie jako znak graniczny.

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

Nawiasem mówiąc kilkanaście metrów nieopodal można dostrzec w trawie kolejny stary znak graniczny.

Wracając do kamiennego krzyża, po powrocie zacząłem poszukiwać informacji dlaczego on tutaj stoi. Na jednym z czeskich portali znalazłem opisaną pewną historię. W skrócie ją tłumacząc przedstawia się ona tak:

 

Szwedzki Krzyż.

W czasie wojny trzydziestoletniej, w 1639 roku oddziały wojska szwedzkiego przemieszczają się na wschód od miasta Nachod grabiąc leżące na ich drodze wsie i miasteczka. Po minięciu i złupieniu miasta Oleśnice szwedzcy żołnierze idą dalej na wschód w stronę granicy. Na zalesionym przygranicznym wzgórzu Szwedzi napotykają grupę bandytów i wdają się w potyczkę. Wygrywają ją, lecz ich dowódca, szwedzki generał zostaje zabity. Zginął z dala od swojej ojczyzny, więc dla upamiętnienia jego towarzysze broni stawiają w miejscu jego śmierci prosty kamienny krzyż…

Opis na podstawie: sedlonov.polom.sweb.cz

Jeśli ta historia jest prawdziwa, to umieszczona obok krzyża tabliczka z tekstem „Krzyż pokutny, stawiany przez zabójcę na miejscu zbrodni” jest całkowicie błędna…


Co więcej, podczas wyszukiwania informacji o tym kamiennym krzyżu wielokrotnie napotykałem opis, że jest to „Czarny Krzyż”. Wydaje mi się, że jest to również błędne. Patrząc na stare mapy, wspomnianą wyżej katastralną z 1848 roku:

źródło mapy: archivnimapy.cuzk.cz

jak też i topograficzne z 1846 roku i 1934 roku:

źródło map: deutschefotothek.de

wynikałoby z nich, że Czarny Krzyż (Das schwarze Kreuz) stał na krzyżówce dróg obok obecnego słupka granicznego III/127 – po czeskiej stronie przejścia Olešnice (Čihalka) – Duszniki Zdrój (w okolicy miejsca oznaczonego czerwoną strzałka na zdjęciu):

 

Kamienny krzyż przy linii granicznej znajduje się od tego miejsca około 200 metrów dalej. Dlatego najbardziej prawdopodobna wydaje mi się jego nazwa znaleziona na czeskim portalu – Szwedzki Krzyż.


 

Advertisements

One thought on “Szwedzki Krzyż

  1. bardzo ciekawa historia, chociaż ze względu na jego umiejscowienie skłaniałbym się do interpretacji, że nie jest to krzyż pokutny/pojednania, (chociaż wyglądem bardzo go przypomina) lecz krzyż upamiętniający zaistniałe zdarzenie. Znak krzyża na szczycie jest też taki nietypowy – pozdrawiam

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s