Olimpijskie aspiracje Szklarskiej Poręby.

Począwszy od lat 20-tych XX wieku Szklarska Poręba rozbudowuje swoją infrastrukturę do uprawiania sportów zimowych. Tereny sportowe w Szklarskiej Porębie miały być skupione przede wszystkim w okolicach na zachód od Wodospadu Kamieńczyk.

Poczynione inwestycje oraz duże plany co do następnych powodują, że na początku lat 30-tych zapada decyzja aby zgłosić kandydaturę Szklarskiej Poręby (wraz z Karpaczem) do organizacji Zimowych Igrzysk Olimpijskich w 1936 roku. Rywalizację o przeprowadzenie igrzysk Szklarska Poręba przegrywa z bawarskim Garmisch-Partenkirchen…

Postanawiam poświęcić kilka godzin na przejście się w tym rejonie i poszukania śladów po dawnych olimpijskich aspiracjach tej miejscowości leżącej na granicy Karkonoszy i Gór Izerskich.

 


„Zackelfallbobbahn” – tor bobslejowy

Wybudowany na północnym stoku góry Przedział i otwarty na Boże Narodzenie 1925 roku, tor bobslejowy miał 2,1 kilometra długości i siedem zakrętów.

Uważany był w tamtym okresie za jeden z najnowocześniejszych torów świata (obiekt ten w 1932 r. stał się wzorem dla olimpijskiego toru bobslejowego w amerykańskim Lake Placid). Wyposażony był on na całej długości w telefoniczną sieć łączności oraz system wodociągowy z hydrantami. Obok toru wybudowano wyciąg do wciągania na górę bobslejów.

Tor przestał być użytkowany po II wojnie światowej i szybko popadł w ruinę. Dzisiaj przebieg toru bobslejowego jest ciągle widoczny na mapie cieniowanej.

źródło mapy: geoportal.gov.pl

Nowinka techniczna na torach bobslejowych w początkach lat 20-tych XX wieku: pierwszy w Europie podwójny zakręt typu „S” …

… dolny zakręt „S-ki”…

… górny zakręt  „S-ki” – powoli zarasta roślinnością.

Dawny mostek nad torem bobslejowym zastąpiony został murowanym przepustem (50°48’56.5″N, 15°29’38.5″E).

W dół od dzisiejszego przepustu widoczna ‚rynna’ toru.

Zakręty w dolnej części toru – zachowało się kamienne wyprofilowanie łuków.

 


„Himmelsgrundschanze” – skocznia narciarska „przy Owczych Skałach”

Skocznia narciarska została zaprojektowana i wybudowana w latach 1930 – 1932 również na północnym zboczu góry Przedział w pobliżu drogi łączącej schronisko pod Kamieńczykiem z szosą Szklarska Poręba – Jakuszyce. Miała ona zastąpić wcześniejszą, mniejszą skocznię „Zackelfallschanze” o rozmiarze K-32, która znajdowała się nieopodal Schroniska pod Kamieńczykiem:

Nowa skocznia nazwana została „Himmelsgrundschanze”. Jej punkt krytyczny ‚K’ wynosił 60 metrów i w momencie oddania do użytku była jedną z największych skoczni na terenie ówczesnych Niemiec. Skocznia znana była z doskonałych warunków klimatycznych i śniegowych.

Trybuny skoczni miały 2000 miejsc siedzących, natomiast cały kompleks skoczni mógł pomieścić do 12000 widzów. Po przegranej przez Szklarską Porębę rywalizacji o organizację igrzysk, w 1936 roku odbyły się tutaj eliminacje do niemieckiej kadry olimpijskiej w skokach.

Po drugiej wojnie światowej skocznię nazwano „pod Owczymi Skałami”. Po przebudowie w 1956 roku, punkt K wynosił 68 metrów. Funkcjonowała ona do początków lat 70-tych XX wieku, po czym nie konserwowany drewniany rozbieg startowy uległ zniszczeniu i został rozebrany.

Obecnie teren dawnego dojazdu skoczni został zagospodarowany turystycznie, znajdują się tutaj wiaty (50°49’26.0″N, 15°28’59.0″E).

Bula skoczni powoli opanowywana jest przez las.

 


Trasy biegowe.

W latach 30-tych XX wieku wytyczono wokół skoczni narciarskiej „Himmelsgrundschanze” kilka tras biegowych, a przy skoczni wybudowano strzelnicę.


Stadion łyżwiarski

Z kandydowaniem Szklarskiej Poręby do organizacji igrzysk związane były plany wybudowania w pobliżu skoczni stadionu do uprawiania łyżwiarstwa szybkiego.
Niestety realizacja budowy stadionu nie doszła do skutku.


Obwodnica Szklarskiej Poręby

Z terenami do uprawiania sportów zimowych, skupionych na stokach góry Przedział, związana pośrednio była jeszcze jedna inwestycja – zapewnienie infrastruktury drogowej pozwalającej na sprawne dotarcie do obiektów sportowych z terenów ówczesnych Niemiec. Tę rolę mogła spełnić budowana w latach 30-tych Szosa Sudecka, a konkretnie jej odcinek łączący Świeradów-Zdrój ze Szklarską Porębą.

Od Zakrętu Śmierci przebieg drogi zaprojektowany został południowym trawersem góry Wysoki Kamień w stronę istniejącej drogi Szklarska Poręba – Jakuszyce omijając w ten sposób miejscowość. Dodatkowo taki przebieg obwodnicy pozwalał na uniknięcie znaczących różnic wysokości porównując z przejazdem przez Szklarską Porębę.

źródło mapy: deutschefotothek.de

Na mapie z zaznaczoną projektowaną trasą obwodnicy Szklarskiej Poręby ważny jest jeden szczegół (kółko z lewej strony) – połączenie z drogą prowadzącą do Jakuszyc było łukiem w stronę obiektów sportowych. Droga Sudecka miała w dalszych planach prowadzić w stronę Karpacza, niemniej jednak od tego miejsca koncepcja dalszego przebiegu drogi na wschód kończyła się na bardzo ogólnym opracowaniu kilku wariantów przebiegu trasy.

Istniejący odcinek Drogi Sudeckiej od Świeradowa – Zdrój do Zakrętu Śmierci został oddany do użytku dopiero w roku 1937, jestem jednak przekonany, że gdyby Szklarska Poręba wybrana została na miejsce organizacji igrzysk, Droga Sudecka (łącznie z projektowanym odcinkiem do Szosy Jakuszyckiej, a kto wie może i dalej w stronę Karpacza, który miał być współorganizatorem igrzysk) byłaby wybudowana wcześniej.

Obwodnica Szklarskiej Poręby nie została ukończona. Zaczyna się ona odbiciem w prawo na rozwidleniu dróg zaraz za Zakrętem Śmierci jadąc w stronę Szklarskiej Poręby (50°50’51.5″N, 15°31’47.5″E).

Pierwsze półtora kilometra obwodnicy od Zakrętu Śmierci do Rozdroża pod Wysokim Kamieniem zostało w pełni ukończone, dziś jest to wyasfaltowana droga leśna szerokości 7 metrów 🙂

Na Rozdrożu pod Wysokim Kamieniem asfalt się kończy.

Przez następne półtora kilometra (od Rozdroża pod Wysokim Kamieniem do skrzyżowania ze Starą Celną Drogą) zostały przygotowane wszystkie prace ziemne do docelowej szerokości drogi oraz wykonane umocnienia poboczy, przepusty itp. pod planowaną obwodnicę. Innymi słowy brakuje tylko asfaltu 🙂

Prace nad budową obwodnicy Szklarskiej Poręby zakończyły się przy skrzyżowaniu ze Starą Celną Drogą.


źródło starych fotografii: dolny-slask.org.pl; skisprungschanzen.com

fragmenty tekstu na podstawie artykułu: Przemysław Wiater „Zimowa infrastruktura Szklarskiej Poręby do 1945 r.”


Reklamy

7 thoughts on “Olimpijskie aspiracje Szklarskiej Poręby.

    • Też nie miałem pojęcia, dopóki „nie wpadł mi w ręce (a właściwie na ekran komputera 😉 )” kilka miesięcy temu artykuł, którego autora i tytuł podałem na końcu wpisu. Pozdrawiam.

  1. Bardzo ciekawy post! Właśnie wróciłam niedawno ze Szklarskiej Poręby i w życiu bym nie pomyślała o olimpijskich aspiracjach tego miasta!

  2. „Stąd wniosek, że obwodnica planowana była przede wszystkim w celach dojechania do obiektów sportowych.”

    Droga wcale nie była budowana jako dojazd do obiektów sportowych ( byłoby bez sensu żeby budować tak szeroką droge która była by wykorzystywana tylko przez kilka dni w roku ) tylko od szosy do Jakuszyc miała biec dalej na wschód północnymi stokami Karkonoszy na południe od Szkalrskiej Poręby.Obecna Droga Sudecka miała być częścią o wiele dłuższej trasy ciagnącej się wdłuż całych Sudetów . Dużo ciekawych informacji na ten temat jest artykule,skan można znaleźć pod tym linkiem: http://www.skyscrapercity.com/showpost.php?s=44adfcda885b3808ea975c2f870c21f5&p=30178744&postcount=32
    Pozdrawiam:)

    • Słuszna uwaga, trochę zmieniłem opis na ten temat. Chodziło mi o to, że organizacja igrzysk mogłaby spowodować ukończenie tego odcinka (który jak widać z mapy i postępu robót był zaprojektowany) przede wszystkim dla celów dotarcia do obiektów sportowych. To jest mój wniosek.
      Pozdrawiam.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s